Ridder, vrouw en priester

More about the book

Georges Duby wordt beschouwd als een der grootste kenners van de middeleeuwen. Zijn boek Ridder, vrouw en priester is wellicht het beste dat hij tot nu toe heeft geschreven. Op dikwijls briljante wijze laat hij zien hoe in de periode 1000-1200 de morele en ethische kaders ontstonden waarbinnen de samenleving zich tot op de dag van vandaag beweegt. Het leek mij nuttig te laten zien dat het huwelijk niet in de tijd van Christus is ontstaan, zoals vaak wordt aangenomen, maar pas twaalfhonderd jaar later. Duby laat ons zien hoe het gezin tot hoeksteen van de samenleving werd; waarom de positie van de vrouw verslechterde en de priester het celibaat kreeg opgedrongen; hoe voortplanting en geboortenbeperkingen op elkaar werden afgestemd. Centraal in het boek staat de beleving van de seksualiteit, en met name de diepe en vaak onderbewuste angst van de man voor de vrouw: de angst haar onverzadigbare lusten niet in zijn eentje te kunnen bevredigen, de voortdurende angst door haar bedrogen, behekst of vergiftigd te worden, of zelfs angst om 's nachts in bed voorgoed door haar gesmoord te worden in het beddengoed. Aan de hand van talloze en zeer gevarieerde oorspronkelijke teksten – van rechtskundige verhandelingen tot de liefdeslyriek van de troubadours – belicht Duby de achtergronden van al deze stormachtige ontwikkelingen. Teksten die ons op het eerste gezicht niets meer te zeggen hebben, blijken bij nadere beschouwing verrassend actueel.