Jarosław Iwaszkiewicz was a Polish writer whose works delved into the complexities of the Polish intelligentsia and societal shifts. He is particularly celebrated for his short stories, which masterfully captured the subtle nuances of human psychology. His novels, such as the saga Sława i Chwała, painted expansive, panoramic portraits of life across significant historical periods. Iwaszkiewicz's writing is distinguished by its depth and atmospheric evocation, solidifying his place as a significant voice in Polish literature.
Wybór wierszy, który jest dowodem na to, że na działalność literacką Iwaszkiewicza można spojrzeć na nowo - przez pryzmat słowa pogoda, które staje się kluczem do interpretacji jego dzieł.Pogoda czasu to zbiór znanych oraz niepublikowanych dotąd w formie książkowej utworów poetyckich, dzięki którym przed czytelnikiem odkrywa się nie tylko aura Iwaszkiewiczowskiej rzeczywistości, lecz przede wszystkim - pogoda jego ducha.
Wybór najlepszych opowiadań, esejów i wierszy jednego z najwybitniejszych polskich pisarzy, Jarosława Iwaszkiewicza, zebranych w jednym tomie. Wśród nich są między innymi Panny z Wilka, Tatarak, Brzezina, Matka Joanna od Aniołów, Kościół w Skaryszewie.
Drugi tom trzytomowej edycji Dzienników Jarosława Iwaszkiewicza (1894-1980) to nie tylko interesująca kontynuacja wielu wątków z tomu poprzedniego. Rok 1956, będący cezurą w najnowszej historii Polski, stanowi także datę graniczną w diariuszu Iwaszkiewicza, który w swoich zapiskach coraz więcej uwagi poświęca wydarzeniom politycznym. Pisarz silnie przeżywa polski Październik, z napięciem śledzi rozwój wypadków na Węgrzech, zastanawia się nad genezą swojego politycznego „zaślepienia”. Jednocześnie jego zapiski nie tracą intymnego charakteru. Ważne – by nie powiedzieć: eksponowane – miejsce zajmuje homoseksualny związek pisarza z Jerzym Błeszyńskim. Dramatyczna historia tej miłości, mająca swoje literackie odzwierciedlenie w Kochankach z Marony, wiele mówi o życiu uczuciowym Iwaszkiewicza, o jego wrażliwości, dojmującej potrzebie miłości, poczuciu osamotnienia.
Polský spisovatel podává v této knize své nejnovější zpracování životních osudů i díla velkého hudebního skladatele Fryderyka Chopina. Těžiště díla nespočívá ve skutečném musikologickém hodnocení, ale postihuje kořeny a inspirační zdroje umělcovy tvorby, zachycuje společenské prostředí Polska a Francie té doby a seznamuje čtenáře s významnými osobami z umělcova okolí. Z celého díla vyzařuje autorova velká láska k hudbě a obdiv ke skladateli.
Obejmująca kilka epok rozwoju dwudziestowiecznej polskiej liryki, poezja Jarosława Iwaszkiewicza była zjawiskiem wyjątkowo bogatym. Już pierwsze tomy, sprawiające wrażenie pisanych przez dwóch różnych autorów, wskazywały sprzeczność jako siłę napędową tej twórczości, generatora napięć oraz mediacji między skrajnymi emocjami i odmiennymi konstatacjami filozoficznymi. Wiersze Iwaszkiewicza stanowią zapis pełni ludzkiego doświadczenia, łącząc afirmację bytu z negacją sensu istnienia oraz wiarę w moc sztuki z zwątpieniem w ludzkie wysiłki. Aktywność i nienasycenie spotykają się z kontemplacyjnością i fascynacją śmiercią. Współistnienie sprzeczności w poezji Iwaszkiewicza tworzy faustyczną pełnię i staje się siłą katartyczną. Radosław Romaniuk przedstawia biograficzne tło tekstów, wzbogacając je o datowanie wierszy w rękopisach. Najważniejsze utwory z poszczególnych tomów uzupełnia o teksty rozproszone lub usunięte z wydania zbiorowego. Rekonstruuje także ważne cykle o autobiograficznym charakterze, w tym unikalny w polskiej literaturze cykl trzydziestu homoseksualnych erotyków Droga, inspirowany relacją z Jerzym Błeszyńskim.
Obszerny wybór recenzji i felietonów, które Jarosław Iwaszkiewicz w swojej rubryce zatytułowanej Rozmowy o książkach, opublikował w latach 1954-1979 na łamach dziennika \Życie Warszawy. W tych lapidarnych tekstach pisarz jednocześnie opowiada o swoich bieżących lekturach, ale także o swoim życiu codziennym, o ludziach, z którymi się przyjaźnił lub choćby tylko spotkał, wielokrotnie wraca pamięcią do czasów międzywojennych, do dzieciństwa spędzonego na Ukrainie. W książce, poprzedzonej wstępem Katarzyny Gędas z Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie, czytelnik znajdzie również pełną biografię felietonów Iwaszkiewicza z tego cyklu, których w ciągu ćwierćwiecza ogłosił blisko tysiąc.
Wybór tekstów Iwaszkiewicza, które stały się podstawą scenariuszy filmowych.
Nowe wydanie wspomnień Jarosława Iwaszkiewicza – po raz pierwszy bez zmian wprowadzonych przez cenzurę. Wybitny pisarz wspomina swoje dzieciństwo i młodość spędzone na Kresach – barwnie opisuje życie rodzinne i towarzyskie, zwyczaje świąteczne i codzienność w środowisku zubożałej szlachty. Wraca do dramatycznych lat wojny i odzyskania niepodległości. Błyskotliwie portretuje artystów dwudziestolecia, z którymi się przyjaźnił: Karola Szymanowskiego, Juliana Tuwima, Jana Lechonia i innych. Przytacza fascynujące anegdoty z życia intelektualnego i artystycznego II Rzeczpospolitej. Iwaszkiewicz opisuje też kulisy powstania swoich pierwszych utworów. Okazuje się przy tym wnikliwym obserwatorem, a czasem zaskakuje dystansem i ironią, ujawnia swoje słabostki i niespełnione ambicje. Potwierdza też, że jest mistrzem słowa i stylu, z ciepłym humorem i ogromną wrażliwością pisze o świecie, który odszedł już bezpowrotnie, a zarazem znakomicie oddaje atmosferę okresu międzywojennego.
Triada Jarosława Iwaszkiewicza: przemijanie, erotyzm i śmierć – nie ma sobie równych w literaturze światowej. Jeżeli uzupełnimy ją o wyrafinowaną zmysłowość, która u tego autora pozostaje w ciągłej kontrze wobec bezprawia istnienia, to w przedstawionym tomie pisarz osiągnął mistrzowskie spełnienie. Przede wszystkim w Brzezinie, gdy do owej triady dołącza i okrucieństwo życia, i jego banał w bezdyskusyjnym pięknie świata. Zakończenie uwodzicielskich Panien z Wilka jest niezapomniane w swym spokoju, oczywistości, dyskrecji, niczym podpowiedziane przez Absolut. A Matka Joanna od Aniołów to wielka historia miłosna z egzotycznej i jednocześnie prawdziwej, można by rzec udokumentowanej, rzeczywistości. Renoma pozostałych opowiadań nie dorównuje wymienionym trzem, nie z powodu jakości, ale szczęścia. Utwory jak ludzie – jedne mają go więcej, inne mniej. Zachęcam do przeczytania wszystkich, bo to nieredukowalny kanon polskiej literatury XX wieku. Jego wytworną prostotę odczuwamy tym mocniej, im głębiej tkwimy w wycwanionych i pyskatych czasach. Iwaszkiewicz nie jest sposobem na ich ekscesy, gdyż jak każdy olimpijczyk jest ponad i obok, ale okazją, by przynajmniej na chwilę o nich zapomnieć. To, oczywiście, tylko jeden z powodów, aby Brzezinę i inne opowiadania poznać lub do nich wrócić. Eustachy Rylski
